Yonca (Medicago sativa), yem bitkileri arasında en değerli olanlardan biridir. Hem besleyici değeri yüksek hem de hayvanların severek tükettiği bir yemdir. Aynı zamanda toprağı azot açısından zenginleştirerek tarım için faydalıdır. Yonca, Türkiye’de yaygın olarak yetiştirilir ve hayvancılık için önemli bir yem kaynağıdır.

Yonca Türleri

Dünyada ve Türkiye’de yaygın olarak yetiştirilen bazı yonca türleri şunlardır:

Tarımsal Yonca Türleri:

Medicago sativa (İdeal Yonca):
Türkiye’de ve dünyada en çok yetiştirilen yonca türüdür. Çok yıllık, dayanıklı ve yüksek besin değerine sahiptir.

Medicago falcata:
Daha soğuk ve kurak bölgelere dayanıklı bir yonca türüdür. Ot verimi biraz daha düşüktür.

Hybrid Yoncalar (Melez Türler):
Medicago sativa ve Medicago falcata’nın melezlenmesiyle geliştirilmiş türlerdir. Hem yüksek verim hem de dayanıklılık sunar.

Yerel Yonca Çeşitleri:
Türkiye’de yerel olarak tercih edilen bazı çeşitler:

Kayseri Yoncası: Soğuk iklimlere dayanıklı.

Ankara Yoncası: Orta Anadolu bölgesine uygun.

Ege Yoncası: Daha sıcak iklimlerde yetişir ve yüksek ot verimi sağlar.

Yonca Ekimi

Toprak Hazırlığı:

Yonca, pH’ı 6-8 arasında olan, geçirgen ve organik maddece zengin topraklarda en iyi performansı gösterir.

Taban gübresi olarak fosforlu gübre kullanılması önerilir.

Ekimi:

Ekim Zamanı: İlkbahar veya sonbaharda ekilir.

Tohum Miktarı: Dönüm başına 1,5-2 kg yonca tohumu ekilir.

Ekim Derinliği: 1-2 cm’dir.

Sıra Aralığı: 15-20 cm.

Sulama:

Yonca, suya duyarlı bir bitkidir. Özellikle fide döneminde düzenli sulama yapılmalıdır. Yetişkin yonca, yılda 4-6 sulamaya ihtiyaç duyar.

Yonca Bakımı ve Gübreleme

Bakım:

İlk yılda yabancı ot kontrolü çok önemlidir.

Yonca 5-6 yıl boyunca verimli kalabilir, ancak düzenli bakım yapılmazsa ot verimi düşer.

Gübreleme:

Toprağa azot bağlama özelliği olduğu için azotlu gübreye genellikle ihtiyaç duymaz.

Fosforlu ve potasyumlu gübreler, kök gelişimi ve ot verimi için gereklidir.

Yonca Hasadı

Hasat Zamanı:

Yonca, tomurcuklanma veya çiçeklenmenin %10 olduğu dönemde biçilmelidir.

Erken hasat: Yüksek protein oranı sağlar.

Geç hasat: Lif oranı artar, ancak protein düşer.

Hasat Sıklığı:

İklime bağlı olarak yılda 3-6 biçim yapılabilir.

Kurutma:

Hasattan sonra yonca, doğrudan güneş ışığına maruz bırakılmadan kurutulmalıdır. Aşırı güneş, besin değerini düşürür.

Yonca Besin Değerleri

Yonca, ruminant hayvanlar için dengeli bir yem kaynağıdır. Ortalama besin değerleri şu şekildedir:

• Ham Protein: %18-22
• Ham Selüloz: %25-30
• Enerji (ME): 2,4-2,6 Mcal/kg
• Mineraller: Kalsiyum (%1,2-1,5), Fosfor (%0,2-0,4), Magnezyum, Potasyum.
• Vitaminler: A, D, E ve K vitaminleri açısından zengindir.

En Yüksek Besin Değerini Sağlayan Yonca Saklama Şekli

Yoncanın besin değerini koruması için dikkat edilmesi gerekenler:

Silaj Yapımı:

Yonca silajı, vitamin ve protein kaybını minimize eder. Silaj yapılırken mısır gibi enerji içeriği yüksek bitkilerle karıştırılarak daha dengeli bir yem hazırlanabilir.

Kurutma:

Gölge ve havadar bir ortamda kurutulması önerilir. Doğrudan güneş ışığına maruz bırakıldığında A vitamini kaybı artar.

Depolama:

Yonca kuru ot şeklinde saklanıyorsa nem oranı %15’in altında tutulmalıdır.

Nemli depolama, küflenme ve besin değerinin düşmesine neden olabilir.

Türkiye’de En Çok Ekilen Yonca Türü

Medicago sativa (İdeal Yonca):
Türkiye’nin hemen hemen her bölgesinde ekilmektedir. Verimi yüksek olduğu için en çok tercih edilen türdür.

Marmara ve Ege Bölgelerinde yıllık 5-6 biçim alınabilir.

İç Anadolu’da kuraklığa dayanıklılığı ile öne çıkar.

Yonca yetiştiriciliği, Türkiye’de hayvancılık yapan işletmeler için ekonomik ve sürdürülebilir bir yem kaynağıdır. Medicago sativa, yüksek verimi ve kaliteli besin içeriği ile en çok tercih edilen türdür.

Yoncanın Hayvan Beslemedeki Yeri ve Önemi

Yonca, hayvan beslemede en değerli kaba yem bitkilerinden biri olarak kabul edilir. Özellikle süt inekleri, besi sığırları, koyunlar, keçiler ve atlar için temel besin kaynağıdır. Zengin protein, enerji, vitamin ve mineral içeriği sayesinde hayvan sağlığı ve performansı üzerinde olumlu etkiler sağlar.

Yoncanın Hayvan Beslemedeki Avantajları

Yüksek Protein İçeriği:

Yonca, ortalama %18-22 oranında ham protein içerir. Bu, özellikle süt ineklerinin süt verimi ve besi sığırlarının hızlı kilo alımı için kritik bir besin kaynağıdır.

Protein, kas gelişimi ve süt üretiminde önemli bir rol oynar.

Yüksek Sindirilebilirlik:

Yonca, ruminantlar için kolay sindirilebilir bir yemdir. Selüloz içeriği (%25-30) mide faaliyetlerini destekler ve rumen sağlığını korur.

Lif içeriği, hayvanların geviş getirme ve sindirim sistemini düzenleme sürecini destekler.

Vitamin ve Mineral Kaynağı:

Vitaminler: Yonca, A, D, E ve K vitaminleri açısından zengindir. Bu vitaminler, bağışıklık sistemi, kemik gelişimi ve genel sağlık için önemlidir.

Mineraller: Kalsiyum (%1,2-1,5), fosfor, magnezyum ve potasyum gibi mineraller kemik ve diş sağlığını destekler. Özellikle süt ineklerinde kalsiyum, süt üretimi için gereklidir.

Yüksek Enerji Değeri:

Yonca, yaklaşık 2,4-2,6 Mcal/kg metabolik enerji sağlar. Bu, süt ineklerinin enerji ihtiyacını karşılamada önemli bir kaynaktır.

Süt Kalitesine Etkisi:

Yonca tüketimi, süt yağını ve süt proteinini artırır. Bu da süt ürünlerinin kalitesine olumlu yansır.

Hastalık Önleme:

Yonca tüketimi, özellikle sindirim sistemi hastalıklarını azaltır. Lifli yapısı sayesinde rumende sağlıklı mikrobiyal aktiviteyi destekler.

Doğal antioksidan içeriği sayesinde bağışıklığı güçlendirir.

Kilo Artışını Destekler:

Besi hayvanlarında yonca, kas kütlesinin gelişmesini destekler ve karkas randımanını artırır. Hızlı kilo alımı için ideal bir yem kaynağıdır.

Yoncanın Farklı Hayvan Türlerindeki Yeri

Süt İnekleri:

Süt inekleri için yonca, süt verimini ve süt kalitesini artıran temel yemdir.

Kalsiyum ve protein içeriği, doğum sonrası ineklerde süt humması gibi hastalıkları önler.

Besi Sığırları:

Besi sığırlarında hızlı kilo alımını destekler. Yonca, enerjinin yanında kas gelişimini sağlayan protein içerir.

Kuru madde tüketimini artırarak yemden alınan verimi yükseltir.

Koyun ve Keçiler:

Küçükbaş hayvanlar için de yüksek besin değeri sağlar. Özellikle laktasyonda olan koyun ve keçilerin süt verimini artırır.

Kuzu ve oğlaklarda sağlıklı büyüme için önemli bir yem kaynağıdır.

Atlar:

Yonca, spor atlarında enerji ihtiyacını karşılar ve kas gelişimini destekler. Lif içeriği sindirim sistemini düzenler.

Kanatlı Hayvanlar:

Yonca unu veya peletleri, kanatlı yemlerinde vitamin ve mineral kaynağı olarak kullanılabilir.

Yoncanın Besleme Modellerindeki Kullanımı

Kuru Ot Olarak:

Kurutulmuş yonca, kaba yem olarak doğrudan hayvanlara verilebilir. Bu şekilde besin değerlerini koruması için nem oranı %15’in altında tutulmalıdır.

Avantajı: Yüksek besin değeri ve uzun süre saklanabilirlik.

Silaj Olarak:

Yonca silajı, taze yoncanın fermantasyon yoluyla saklanmasıyla elde edilir. Bu yöntem, vitamin ve protein kaybını minimuma indirir.

Avantajı: Yıl boyunca düzenli besleme sağlar.

Pelet veya Un Halinde:

Yonca, pelet haline getirilerek daha yoğun ve kolay tüketilebilir bir formda sunulabilir.

Avantajı: Konsantre yemlere eklenerek protein oranını artırır.

Rasyonlara Eklenmesi:

Yonca, tahıl ve mısır gibi enerji kaynaklarıyla karıştırılarak dengeli bir rasyon oluşturulabilir.

Yoncanın Beslenme Performansına Etkisi

Yoncanın hayvan beslemede doğru kullanımı, aşağıdaki avantajları sağlar:

Yüksek Verim: Süt ve et üretiminde verim artışı.

Sağlık Desteği: Sindirim sistemi sağlığı ve bağışıklığın güçlenmesi.

Ekonomiklik: Yüksek besin değeri sayesinde diğer yemlere duyulan ihtiyacı azaltır ve yem maliyetini düşürür.

Türkiye’de Yoncanın Önemi ve Kullanımı

Türkiye’de yonca, özellikle İç Anadolu, Marmara ve Ege Bölgelerinde yaygın olarak yetiştirilir ve hayvancılık işletmelerinin temel yem kaynağıdır.

Çiftliklerde genellikle kuru ot veya silaj formunda kullanılır.

Yonca, hayvan besleme programlarının vazgeçilmez bir parçasıdır. Yüksek protein ve enerji içeriği, hastalık önleyici özellikleri ve süt-yağ oranını artırıcı etkileriyle süt inekleri ve besi sığırları için en ideal kaba yemdir. Yoncanın doğru saklanması ve dengeli rasyonlara eklenmesiyle kârlılık artırılabilir.

Milkopro – Milli kod projesi anlamına gelmektedir.

Milkopro sloganı ”Her hayvan göz önünde her an kontrol altında” dır. Bu slogandan da anlaşılacağı üzere şirketin amacı her hayvanı her an bireysel takip edip önceden tüm verileri analiz edip yetiştiriciye önlem alma imkanı oluşturmak ve kızgınlığı kaçırmamasını sağlamaktır. Bu sayede sürüde uzun yıllar kalıp kazançlı hale gelecek hayvanlar ve gruplar oluşturmaktır. Ülkemiz hayvancılığına katkı sağlayıp inovatif olarak olarak daha ileriye taşımaktır.

Sürü Yönetiminde Rasyon programlarının Faydaları

Hayvanların Sağlığı

Rasyonunuz dengeliyse hayvanlarınızın esenliği söz konusu olduğunda telaşlanmaya gerek yoktur. Bu nedenle meme sağlığından tutunda yavrulama aralığı, vücut kondüsyonu, verim ömrü tamamında en iyi performans sağlanır.

Daha Yüksek Süt Verimi ve Düşük Üretim Maliyetleri Daha İyi Bir Yem Dengesi Sağlar 

İnek modeli, hedeflenen üretim hedeflerine, toplam temel rasyona, hayvanın özelliklerine ve hayvanın tavsiye edilen konsantre yem miktarına verdiği tepkiye (hayvan gücü) dayalı olarak optimal konsantre dozajını tahmin eder.

Kendi Beslenme Yaklaşımınızdan Sorumlu 

Siz ve danışmanınız, kullanmanız gereken mutlak en düşük veya maksimum konsantre miktarına karar vermek için birlikte çalışırsınız. Örneğin, bunu belirlemek için emzirme günleri kullanılır. Kullanıcı bu şekilde belirli bir emzirme aşamasında ‘Verimli Besleme’nin esnekliğini belirleyebilir.

Emek Tasarrufu

Artık kullandığınız konsantre miktarını kendi başınıza ayarlamak zorunda değilsiniz. Rasyona, günlük üretime ve öngörülen üretime bağlı olarak, hayvanlar sadece ihtiyaç duydukları konsantre miktarını alırlar. Konsantre yem tüketmeyi bırakmayacağı için bir hayvanın süt üretiminin geçici olarak azalacağından endişelenmenize gerek yok.

Hayvanların ne kadar zor olduğu konusunda ne çiftçi ne de danışman söz sahibidir. Yemlerinden en iyi şekilde yararlanmak için hayvanlara çeşitli görevler verilir.

Rasyon Programını Tercih Etmenin Avantajları

• Yerel yem kaynaklarının mümkün olan en düşük maliyetle en verimli şekilde kullanılması.
• Günlük net kazançta artış
• Gebe kalmanın başarı oranını artırır
• Buzağılama arasındaki süreyi azaltır ve daha üretken hayvanların ömrünü uzatır
• Hayvanların genel refahı için faydalıdır
• Gelişmekte olan buzağılarda büyüme oranını artırarak olgunlaşmayı hızlandırır.

Dengeli Rasyonlu Süt Sığırlarının Yönetimi

Süt ürünleri üreticileri genellikle karışık rasyonlu (TMR’ler) sınırlama sistemlerini ve kaba yemlerin ve konsantre yemin ayrı olarak sağlandığı sınırlama sistemlerini ve ineklerini beslemek için mera bazlı sistemleri kullanır.

Tamamen Karışık Rasyonlar 

TMR’ler, iyi karıştırılmış tek bir porsiyonda gerekli tüm besin maddelerini içerir. TMR’ler, bu lifle diğer besleme yöntemlerine göre besinsel bir fayda sağlar ve lifsiz diyet bileşenleri, beslenme süresi boyunca eşit miktarlarda sağlanır. Böylece rumen pH’ı stabilize edilir ve yüksek kalorili alım oranlarında bile sağlıklı rumen koşulları korunur.

TMR diyetlerinin uygulanmasında, nemli öğünlerin kuru madde konsantrasyonları sıklıkla izlenmelidir. Bunun nedeni, yemlerdeki kuru madde besin konsantrasyonlarının diyetleri oluşturmak için kullanılması, ıslak ağırlıktaki besin konsantrasyonlarının ise bileşenleri harmanlamasıdır.

Nihai diyetin beslenme profilinin planlandığı gibi olmasını sağlamak için doğru kuru madde konsantrasyonu ölçümleri kullanılmalıdır. Nem veya lif gibi önemli besin bileşenleri için TMR karışımının rutin olarak incelenmesi, bileşen besin profillerinin ve oranlarının planlanan diyet formülasyonu ile uyumlu olmasını ve zaman içinde sabit kalmasını sağlamada önemlidir.

TMR Yönetimi 

TMR karışımlarını kullanmanın en kritik yönlerinden biri, yem tedarikini ve kullanılabilirliğini yönetmektir. Sığırlara her zaman sabit bir gıda kaynağı sağlanmalıdır. Her bir hayvan için 45 ila 60 cm arasında değişen önerilen doğrusal alan ile yeterli yatak alanı sağlamak önemlidir.

Her gün yataklıkları temizleyin ve bir grubun günlük kalori tüketimini doğru bir şekilde değerlendirmek için tartın. Otlar, yeterli yem mevcudiyetini sağlamak için sağlanan toplam miktarın %2 ila %4’ünü oluşturmalıdır. Normalde büyük partiküllerin geride kalmasıyla sonuçlanan yem sınıflandırmasının gerçekleşmediğinden emin olmak için ortların partikül uzunluğu izlenmelidir.

İki veya daha fazla hemşirelik ve kuru grup, TMR diyetlerinin verimli kullanımı için idealdir; en azından, üreyen bir inek grubunun yanı sıra emziren bir inek grubu da olmalıdır. İnekler iki ayrı kuru inek grubuna ayrılmalıdır. Örneğin, bir inek kuru fazın ilk 4-6 haftasında ve diğer 2-4 haftasında buzağılamadan önce ise, bunlar farklı gruplara yerleştirilmelidir.

Emziren inek grupları için diyetlerde bir öncü faktör olmalıdır, bu da diyetin kategori ortalamasından daha fazla süt üretecek şekilde dengelenmesi gerektiği anlamına gelir. Bu, sürüdeki yüksek verimli ineklerin beslenme ihtiyaçlarının karşılanmasını garanti eder.

Besleme gruplarının sayıları ve laktasyon evreleri optimal kurşun faktörü değerlerini etkiler. Optimum öncü faktör değerleri. İki grup emziren inek kullanmak, genellikle ortalama çıktının %20’si için beslenmeyi önerir.

Kuzulama sırasında, herhangi bir açlık riskini mümkün olduğunca erken tespit etmek için sürünüzü izlemek önemlidir.

DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN FAKTÖRLER ŞUNLARI İÇERİR:

• Yetersiz kolostrum alımı,
• Koyundan reddetme,
• Yetersiz süt üretimi,
• Üçüz,
• Yaralanma,
• Hastalık ve/veya
• Zor bir doğum

KUZU SÜTÜ İKAME YEMİ BESLEMEK İÇİN İPUÇLARIMIZ?

• Kuzu ölümlerinin yaklaşık %50’si ilk 24 saat içinde ve %41’i 7 güne kadar olan kuzularda meydana gelir, bu da kuzuların iyi beslenmesini sağlamak için bu zamanda çok önemlidir.
• Kuzuların doğumdan sonraki ilk birkaç saat içinde beslenmelerini sağlamak hayati önem taşır, aksi takdirde enerji rezervlerini hızla kaybetmeye başlarlar.
• Süt ikame yemi yaklaşık bir günlük kuzulara verilebilir.
• Kuzuya doğumdan 6 saniye sonra kolostrum verilmesi önemlidir.
• Sonraki 24 saat kuzu kolostrumunu beslemeye devam etmek, stokunuza en iyi büyüme avantajını sağlayacaktır.

Kuzu Yetiştirme Yemi

(%18 Ham Protein – 2700 kilokalori Metabolize Edilebilir Enerji/kg) Kuzu Yetiştirme Yemi, sütten kesilmiş kuzuların 7 haftalıktan 6 aylığa kadar hızlı büyümesi ve gelişmesi için kaliteli protein, enerji ve diğer besin maddelerini optimum seviyelerde sağlayan konsantre bir yemdir. Kuzu Yetiştirme Yemi Üretiminde Kullanılan Hammaddeler Kuzu Yetiştirme Yemi mısır, arpa, mısır glüteni, soya fasulyesi küspesi (%46 ham protein), kanola küspesi, ayçiçeği küspesi (%36 ham protein-kabuğu alınmış), çözünür damıtık tahıl (DDGS) ve buğday kepeğinden üretilir. Kuzu Yetiştirme Yemi Üretiminde Kullanılmayan Hammaddeler Buğday (daha hızlı nişasta sindirimi nedeniyle rumen laktik asidozuna neden olur), üre (NPN), amonyum sülfat (NPN), ayçiçeği kabukları, ayçiçeği küspesi (%28 ham protein), hayvansal yan ürünler, tüm gıda endüstrisi atıkları (bisküvi, pasta, çikolata, Manav Yem ürünlerinin imalatında cips, kuruyemiş vb.) kullanılmamaktadır.

Kullanım Avantajları: Kuzu Yetiştirme Yemi, kuzuların severek tükettiği, hoş bir aroma ve lezzet sağlayan kaliteli ve lezzetli hammaddeler içerir. Kuzu Yetiştirme Yemi kaliteli protein ve enerji kaynakları ile vitamin ve mineral premiksleri ile hızlı büyüme ve yüksek kilo alımı sağlar, besi süresini kısaltır ve karlılığı artırır. Kuzu Yetiştirme Yemi, büyüme ve gelişmeyi artırmak için sindirilebilirliği yüksek kaliteli hammaddelerden üretilmiştir. Dengeli enerji ve protein içeriğine sahip Kuzu Yetiştirme Yemi verimini artırır; Öte yandan istenmeyen yağ birikimine yol açmaz. Kuzu Yetiştirme Yemi kuzu kayıplarına ve ölümüne neden olan idrar taşlarını (böbrek ve mesane taşları – ürolitiyazis) önlemek için yem katkı maddeleri içerir. Kuzu Yetiştirme Yemi, güvenli tahıl (yavaş sindirilen) kaynakları nedeniyle besi performansını olumsuz etkileyen işkembe laktik asidozunun ve dolayısıyla kabuklanma ve topallığın gelişmesini engeller. Kuzu Yetiştirme Yemi, vitamin ve minerallerin kaliteli bir ön karışımı ile bağışıklık sistemini destekler, böylece kuzu sağlığını ve büyüme performansını iyileştirir ve Beyaz Kas Hastalığına karşı koruma sağlar. Kuzu Yetiştirme Yemi ile beslenen kuzularda toksinlerin neden olduğu metabolik veya sindirim sorunları gelişmez. Kullanım Önerileri Kuzu Yetiştirici Yeminin kuzu sağlığı ve verimli besin sindirimi için kirlenmesine ve bayatlamasına izin verilmemelidir. Kuzuların taze ve temiz içme suyuna ücretsiz erişimi olmalıdır. Yavaş büyüme ve gelişmeye neden olan saman gibi kalitesiz kaba yemler bu dönemde tercih edilmemelidir.

Kuzularda Kesim Yaşı

Son zamanlarda ülkemizde kuzular erken kesime gönderiliyor. Üreticiler için önemli bir gelir kapısı olan kuzular doğumdan 4-5 kesime gitmeleri hem üretici hem tüketici için daha fazla karlı olacaktır.

Schwyz  eyaleti Montofon’un erken gelişiminin sahnesidir ve İsviçre’de cins genellikle Schwyer veya Brown Schwyzer olarak anılır.

Büyük sığırlar, yaklaşık 1860’a kadar genellikle verimsiz olan İsviçre sığırlarını geliştirmek için Almanya’dan getirildi. Bu nedenden ötürü İsviçreli Brown, Braunvieh olarak da bilinir.

Çoğu kişi Brown Swiss ‘i Montofon olarak adlandırır ve ikisi arasındaki farkı öğrenmek ister. Montofon süt sığırları aslında Brown Swiss besi sığırlarından geliştirilmiştir. Brown Swiss son derece iyi bir süt veren sığır ırkıydı ve seneler önce bazı hayvan yetiştiricileri en iyi süt veren sığır ırkı olarak olarak Brown Swiss ‘i seçtiler ve bu seçilmiş bireyleri süt üretimi için yetiştirmeye başladılar. Birçok nesilden sonra süt türü ve   Montofon süt sığırı geliştirildi.

Montofon ‘nun anavatanı olan İsviçre, alanı yaklaşık 15.940 mil karedir çok fazla engebeli ve dağlık bir ülkedir. Fakat, bölgenin yaklaşık yüzde 25’i kayalar, göller, nehirler, karla kaplı dağlarla ve buzullarla kaplıdır. Yarısı saman ve mera için kullanılan nerdeyse sekiz milyon dönüm verimli arazi bulunmaktadır.

İsviçre uzun yıllardır peynir üreten bir ülke olarak dikkatleri çekiyor ve yaz aylarında süt sığırlarının çoğu dağlık alanlara götürülüyor. Yoğun yağışlardan dolayı bol mera ve çayırlarda sığırlar otlatılıyor.

Zorlu arazi ve hava şartlarının arka planı, pek çok kesin özellik ile bilinen bir sığır ırkı dünyası üretmiş oldu. Bugün Montofon, 8 milyondan fazla kayıtlı sığır ve 14 milyonun üzerinde tahmin edilen dünya nüfusu ile dünyada en büyük ikinci süt ırkıdır.

Montofon Sığırının Özellikleri

Montofon veya Brown Swiss, kremsi beyaz bir vücut ve koyu burun, koyu mavi göz pigmentasyonu ile cinsin aşırı güneş radyasyonuna direnmesine yardımcı olan açık kahverengi renktedir. Montofon sığırları boynuzlu ve boynuzsuz yetiştirilmiştir, boynuzlu olduklarında boynuzları kısadır ve tepeye doğru koyulaşan beyaz bir yapıdadır. Montofon sığırını sağlam, üretken bir yetiştirici, uzun ömürlü, güçlü, uyarlanabilir ve iyi toynak ve uzuvlara sahip çok iyi dengelenmiş bir yapıdadır.

Montofon, iyi süt ve et verimi sağlayan yetiştiricilik amaçlı kullanıldıkları için iki yönlü faydaya sahiptir.

Dünyanın her tarafından süt üreticileri, iyi süt, protein ve tereyağı üretimi nedeniyle sürülerine her gün Brown Swiss ekliyor. Ayakları ve bacakları, diğer inek ırklarından daha fazla laktasyon da bulunmalarını sağlar.

Montofon ineğinin sütü, peynir üreticileri tarafından çok fazla tercih edilmektedir. Sütün hacmi, Brown Swiss tarafından üretilen protein, sıvı ve peynir pazarları için en iyi süt ünvanını almasına sebep olmaktadir. Montofon sığır yetiştiricilerinin çoğu peynirin üretimi için ve süt satışlarında kaliteye ilave ücret almak için bu ırkı yetiştirir.

Montofon sütü, herhangi bir süt ırkının en iyi protein/yağ oranına sahiptir.

Ayaklar ve bacaklar  düzgün yapılandırılmış , güçlü, sert, iyi şekillendirilmiş ayaklarla birleşir, bu da Montofon sığırlarının çok az sorunu olduğu anlamına gelir. Kuşkusuz bu, pek çok Montofon sığırının 12-14 yaşına kadar üretime devam etmelerini sağlayan temel niteliklerden biridir.

Montofon sığırının Cinsi karakteristik uzun ömürlülüğü, çok belirgindir. Cins, diğer ırklardan daha geç olgunlaşma eğilimindeyken, inekler 4. ve daha sonraki laktasyonlarda zirveye ulaşma eğilimindedir. Bazı ırklar bu aşamaya ulaşmayı zor bulurken, Montofon gücü onların uzun üretken yaşamlar sürmelerine izin verir.

Özet olarak ülkemiz hayvancılığındada önemli yere sahip olan bu ırk veteriner masraflarının az olması, uzun ömürleri oluşu, tırnak yapısının iyi olması ve besi hayvanı olarak verimi yüksek olması sebebiyle yetiştiriciler tarafından tercih edilmektedir.

BEREKETLİ GÜNLER DİLERİZ.

Özkan DİNÇ

Sürü Yönetimi Nedir?

Hayvancılık Yönetim Yazılımı olarak da bilinen sürü yönetimi nedir? sorusunun cevabı, çiftlik faaliyetlerini takip etmeye yönelik bir programdır. Sürü Yönetim Programı, bir çiftliğin tedarik zinciri operasyonlarını kolaylaştırır, yönetir ve geliştirir. Bunu yapmak için doğru yaklaşım, her hayvan için elektronik veri tutmaktır. Birçok çiftçi, karmaşık çizelgeleri, grafikleri ve kayıtları düzenli tutmanın bir yolunu bulmaya çalışmak yerine hayvancılık yönetimi yazılımını kullanmayı tercih ediyor.

Çiftçiler, Sürü Yönetim Programını kullanarak günlük çiftlik geleceği ve projelerinde daha kararlı ve etkili olabilirler. Sürü yönetimi tarım hizmetlerinin kaydedilmesini ve saklanmasını basitleştirir, nakit akışını ve çiftlik finansmanını analiz eder ve çiftlik faaliyetlerini ve kullanımını kontrol eder ve değerlendirir. Ek olarak, yazılımda finansal raporlama, çiftlik planlama ve satın alma özellikleri ve pazar araştırması yer almaktadır.

Sürü Yönetim Yazılımı Neden Yararlı Bir Araçtır?

Sürü yönetim yazılımları şunları yapabilir:

• Cins ve tür, cinsellik ve kulak etiketi, ton ve sayı, soy ve tercihen bir hayvan resmi gibi diğer tanımlayıcı ayrıntılar gibi canlı hayvan bilgilerini girin.
• Hayvancılık için uygulamalar ve ilaçlar.
• Hayvanların eşleşmesi (çiftleşme) ve gebelik detayları.
• Ağırlıklarını takip etmek.
• Sağım takibinin yapılması.
• Hamilelik taraması.
• Hayvanlarınızın tedaviye ihtiyacı olduğunda e-posta veya kısa mesaj gönderebilme.

Örneğin, otlaklarda ve tarlalarda mahsul yetiştiren bir çiftçi için mahsul yönetimi ve sıçramanın izlenmesi gerekebilir. Çiftlikte ağızdan yutma veya yabani ot öldürücüler dahil kimyasallar kullanıyorsanız, elinizdekileri ve son kullanma tarihi gibi diğer ilgili bilgileri takip edebilirsiniz.

Çevrimiçi Sürü Yönetim Programını Kullanmanın Faydaları Nelerdir?

Hayvancılık kayıt yönetimi için toplu bir programa geçiş, sürecinizin büyüklüğünden bağımsız olarak önemli avantajlara sahiptir. Aynı verileri izlemek için birkaç program kullanmak yerine, bir parça özelleştirilmiş bilgi, istediğiniz tüm verileri tek bir yerden almanızı sağlar.

Tüm verileriniz tek bir programda depolandığında, çapraz referans vermek, kalıpları bulmak ve bilgileriniz yanlışsa kaçırmış olabileceğiniz minimum değişiklikleri yapmak da uygundur. Gelir elde etmek söz konusu olduğunda, bir çiftliği işleten herkes, üretkenlik ve operasyonel faaliyetlerdeki küçük değişikliklerin dramatik bir etki yaratabileceğini bilir.

Binlerce yıldır var olan Google veya Excel elektronik tablolarını dahil etmek gibi başka seçenekler de var. Bu yaklaşımların her ikisinin de sorunu, rasyonel kararlar vermenize yardımcı olmamalarıdır. Çiftlik kayıtlarınıza uzaktan ulaşabilmeniz gerekiyor.

İyileştirilmiş Planlama ve Kontrol

Sürü yönetimi programı, çiftçilere tek bir platformda operasyonları hakkında eksiksiz bir bakış açısı sağlayarak, daha etkin bir şekilde organize olmalarını, operasyonları gerçek zamanlı olarak izlemelerini ve mümkün olan en iyi seçenekleri seçmelerini sağlar.

Bir çiftlik operasyonunun maksimum potansiyeline ulaşmasını garanti etmek için toplayan, analiz eden ve akıllı karar vermeye izin veren bir analitik sistem gereklidir. Yazılım, mahsul faaliyetlerinin nasıl ve ne zaman gerçekleştirileceği ve en iyi haşere kontrol yasaları ve gübre uygulamaları hakkında talimat verebilir. Çiftlik üretim stratejileri, çok sayıda ekip iş birliği özelliği sayesinde tüm ekip üyeleri tarafından elde edilebilir ve kullanılabilir.

Malzeme ve İşçilikten Tasarruf Edin

Sürü yönetim programı, çiftçilerin girdi ve işçilikten tasarruf etmesine yardımcı olabilir. Sistematik bir yaklaşım benimseyen bir sürü yönetim programı, maliyet tasarruflarını iyileştirmek için hem operasyonları hem de iş analitiğini birleştirir ve sonuç olarak önemli bir yatırım getirisi sağlar. Aslında, çiftlik yönetim yazılımının kullanılması üretkenliği %20’ye kadar artırabilir.

Daha İyi Risk Yönetimi

Günümüz çiftçileri, iklim koşulları, düzensizlik, rekabetçi baskılar vb. gibi güçlerinin ötesinde çok çeşitli kilit tehditlerle uğraşmak zorundadır. Bununla birlikte, hava tahmini, erken teşhis ve hastalık ve zararlılara karşı önlemler gibi birçok yön, çiftçilerin kontrol duygusunu yeniden kazanmalarını sağlayabilir.

Bereketli günler dileriz.

Özkan DİNÇ

Miligram Hayvan Besleme ve Yazılım Teknolojileri.

Son zamanlarda teknolojinin gelişmesi ile hayvan yetiştiricilerinin aklından sürü yönetimi nedir sorusu geçmekte. Günümüzde artan tüketim talebini karşılamak için yoğun besleme yani entansif besleme modeli önem kazanmış ve bu nedenle büyük sürü işletmelerinin sayısı artmaktadır. Bu işletmelerde hayvanlara ait verilerin toplanması, kaydedilmesi ve yönetilmesindeki zor bir iştir, sürü yönetim yazılımları kullanarak bu zorluk büyük oranda azaltılmaktadır.

Son yıllarda sürü yönetim yazılımlarının geliştirilmesinde büyük ilerleme kaydedilmiştir. Mobil uygulamalar ile verilerin takibi kolaylaştırılmış, çiftlikte gerçekleştirilen işleme ait veriler anlık olarak sisteme aktarılmıştır. Aynı zamanda sağım sistemleri, kulak küpesi okuyucular, tartım sistemleri, ayırıcı kapılar, ısı algılama için aktivite metre vb. cihazlar bu programlara entegre edilmiş, işçilik ve maliyetler düşmüş, çiftçilerin verimlilik ve yönetim verimliliği artırılmıştır.

Sürü Yönetimi ile Geleceği Takip Edin

Uyguladığınız işlemler, verdiğiniz kararların doğruluk düzeyine katkı sağlar. Geçmişte, süt hayvanlarının verileri düzgün bir şekilde kaydedilmediği için hayvanların karar vermesi sağlıklı değildi. Gelişen teknoloji ile birlikte süt çiftliklerin verilerini sürü yönetim yazılımı ile kayıt altına almaya başlayınca, üreticilerin ve çiftlik danışmanlarının karar verme süreçleri daha iyi hale geldi. Bu sayede tarihsel veriler incelenerek sürü için belirlenen hedeflere ulaşmak için alınan kararların etkinliği ölçülebilir. Çiftliklerde yürütülen akademik çalışmalarda, sürü yönetim yazılımı ile geçmiş yılların verileri güvenle karşılaştırılabilmekte ve çalışma sonuçlarının değerlendirilmesi sağlanmaktadır.

Tüm bu gelişmeler, önceki yıllara kıyasla hayvancılıkta köklü bir değişimi beraberinde getirmiştir. Bu değişiklik, çiftçilerin veteriner hekimlerden ve sürü danışmanlarından daha kaliteli ve daha uzmanlaşmış hizmetler talep etmelerine ve ihtiyaçlarında büyük bir değişikliğe neden oldu. Geçmişte veteriner müdahaleleri çoğunlukla bireysel, tıbbi ve hastalıkları tedavi ederken, günümüzde veteriner hekimlik yaklaşımları sürü düzeyinde, koruyucu ve etkili uygulamalar yapılmaktadır. Ayrıca, hastalık kayıtlarının tutulması ve geçmişteki tüm işlemlerin en ince ayrıntısına kadar listelenmesi, çiftliğin gelecek projeksiyonunun düzenlenmesinde önemli bir rol oynamaktadır.

Sürü Yönetiminde Rasyonun Önemi

Son yıllarda, süt ve besi sığırcılığı işletmelerinde işgücü verimliliğini artırmak için, bağlı ahırlar yerine serbest duraklı ahırlarda süt ineklerini barındırmaya yönelik bir eğilim olmuştur. Bu değişiklikle birlikte inekler artık tek tek beslenmiyor; bunun yerine, kaba yemlerin ve konsantrelerin birlikte karıştırıldığı bir TMR’ ye sahip bir grup olarak beslenmektedir. TMR ile besleme, üreticilerin, ineklerin beslenme gereksinimlerini karşılamak ve sürü sütü üretimini optimize etmek için gerekli tüm bileşenleri tek bir rasyonda birleştirmesine olanak tanır. Bununla birlikte, inekleri gruplar halinde beslemek daha zordur çünkü potansiyel olarak yemi sıralayabilirler ve bireysel tercihler ineklerin farklı diyetler yemesine yol açabilir. Ek olarak, yemlikteki inekler arasındaki sosyal etkileşimler, bireysel ineklerin alımını etkileyebilir.

Çeşitli yönetim ve çevresel faktörlerin süt ineklerinin beslenme davranışlarını etkilediği gösterilmiştir. İnek başına artan yem alanı, baskın inekler tarafından yemek yerken bağımlı ineklerin yer değiştirmelerinde bir azalma ile sonuçlanır. Ek olarak, yem bariyerinin tipi ve tasarımının, inekler yemek yerken arasındaki saldırgan davranışı etkilediği gösterilmiştir. Benzer şekilde su tüketimi de süt üretimini etkileyen önemli bir faktördür. Su alımı, su oluğunda inek başına düşen boş alandan etkilenebilir. Yakın tarihte Minnesota serbest duraklı sürülerde kullanılan yemleme yönetimi uygulamalarının bir değerlendirmesi yapılmamıştır.

Rasyon fiziksel ve kimyasal özellikleri, yüksek verimli süt ineklerinin beslenme gereksinimlerinin karşılanmasında önemli faktörlerdir. Penn State Yem ve TMR Parçacık Ayırıcı, rasyonların fiziksel özelliklerini tanımlamak için kullanılabilecek bir saha aracıdır. Yakın zamanda 1.18  mm’lik ek bir elek ; ortalama TMR parçacık boyutu dağılımının daha doğru bir şekilde tahmin edilmesini sağlar.

Sürü ortalamalarında beslenme davranışının gözlemlenmesi ve analizi, ineklerin tipik olarak fiziksel olarak etkili NDF alımını azaltabilen ve yapısal olmayan daha ince NDF alımını artırabilen uzun partiküllere göre ayırdıklarını ortaya çıkardı.

İşletmede ki hayvan besleme modeli ve programları sürü yönetim programları içerisinde bulunması gereken en önemli faktördür.

BEREKETLİ GÜNLER DİLERİZ.

Özkan DİNÇ

Sürü Yönetimi hayvanlara yönelik uygun bakım ve düzgün koşulları oluşturarak, hayvanlarda oluşacak hastalıkların ve hayvancılık işletmelerinden yaşanacak kaynaklı kayıplarının önüne geçmektir.

Türlü kaynaklara göre daha geniş bir ifade ile; Sürü yönetimi bakımından üretim yönetim programları ile birlikte üretim parametrelerini uygun sınırlar içerisinde kayıt altına almaktır.

Beslenme ve sindirim kaynaklı hastalıklar arasında bulunan bağlantıyı dikkate alarak beslenme yöntemini belirlemek için, sürü yönetim programı içerisinde bulunan rasyon programları kullanılmalıdır.

Enfeksiyöz hastalıklara karşı tedbir almak için, sürü yönetim programı kullanılmalıdır.

Yeni doğan hayvanların yaşama şansını arttırmak, için sürü yönetim programı kullanılmalıdır

Meme sağlığını korumak ve gerekli durumlarda müdahale etmek için sürü yönetim programı kullanılmalıdır. Birçok insan bu konuda bu tür sıkıntıların sürü yönetim ile ne alakası olduğunu düşünebilir ancak kayıt ve takip yoksa tamamının olması kaçılmazdır.

Sürü Yönetimi Neden Gerekli?

Git gide artan insan nüfusu ve sürekli yoğunlaşan kent merkezlerinden dolayı günümüz hayvancılık faaliyetleri geleneksel yöntemler ile idare edilemeyecek kadar genişlemiştir. Hayvancılıktaki yoğun istek durumu her geçen gün farklılık gösterse de özellikle nüfus faktörünün etkisini artırmaya başlamasıyla birlikte “minimum maliyetle maksimum verim” elde edilebilecek uygulamalara olan talep de artış göstermiştir. Teknolojik uygulamalar ve akıllı çiftlik sistemleri ile büyükbaş, küçükbaş ve de kümes hayvancılığında günlük, haftalık, aylık ve yıllık olmak üzere çok kapsamlı raporlar ve okumalar yapmak olasıdır.

Çiftlikler, hayvancılık ve tarım ile uğraşan vatandaşlar için oluşturulan özel yaşam, üretim ve deneyim alanlarıdır. Geleneksel hayvancılıkta kullanılan malzemelerle ile birlikte kayıt, takip, bakım ve teftiş yöntemleri de değişkenlik göstererek teknolojiyle birlikte çok iyi bir uyum yaşandı. Vücut sağlığını ile beraber psikolojik faktörler, hayvan refahı, konforlu ve stressiz yaşam alanları ile birlikte verimde görülen artış, çiftlik yönetimlerinin de akıllı hale gelmesine sebep olmuştur. Bu, mobil uygulamalar ve bilgisayarlar ile birlikte kolaylıkla gerçekleştirilebilmektedir.

Sürü Yönetim Programları Ne İşe Yarar?

Sürü yönetim programları ile bilirlikte sürünüzün kontrolü çok daha kolay olacaktır. Bilgisayar tabanlı olan sürü yönetimi programları, ahırda, tarlada ve internet/veri bağlantınız ,bir bilgisayar veya mobil cihazınız olan her yerde sürünüze veri eklemenize ve bunlara erişmenize olanak tanır.

Sürünüzün verilerini tek bir yerde toplayarak hayatınızı kolaylaştırır: kayıtlarınıza erişmek için size zaman kazandırır, anında karmaşık raporlar oluşturur, görevleri otomatik olarak planlar ve yapmanız gereken zamanı size hatırlatır ve hataları önlemeye yardımcı olmak için kontroller gerçekleştirir.

SÜRÜ YÖNETİMİ PROGRAMININ BAZI ÖZELİKLERİ

Sürü Yönetim yazılım programı, sürünüzü yönetmenizi sağlar. Hayvanları izlemek için pürüzsüz bir yol.

RAPOR YÖNETİMİ

Günlük hatırlatıcılar ve üstün raporlama işlevleri, süt yönetimi için hayvanlara özgü gerçekler üretir.

YEM YÖNETİMİ

Süt ve Besi Sığırları yoluyla beslenecek Yemin Karnelenmesi için tercih edebileceğiniz bir tayınlama şemasını kaydedin.

SAĞIM YÖNETİMİ

Program üzerine hayvanla veya tüm sürü için tutarlı süt verimlerini takip edin.

ÜREME YÖNETİMİ

Verimli başarıyı gerçekleştirmek için üreme, tohumlama ve doğurganlık bilgilerini yönetin.

SAĞLIK YÖNETİMİ

Bulut tabanlı yazılımlarla aşı ve muayene kayıtlarını tarayabilirsiniz.

MALİYET YÖNETİMİ

Operasyonunuzun tüm finansal kazanç ve giderlerini tek ekrandan yönetin.

Sürü Yönetim Programlarına Kullanmaya Değer mi?

Sürü yönetim programları çiftlik yönetim bakımından çok büyük öneme sahiptir. Eski usul yönetimlerin yerine günümüz teknoloji çağında ki sürü yönetim programları üretiminize büyük katkıda bulunur. Sürü verimini artırır. Hesap tutamakta büyük kolaylıklar sağlar.

Yani kısacası günümüz şartlarında şuan hayvan çiftliklerine sürü yönetim programları olmasa olmaz ihtiyaçlar arasına girmiştir.

BEREKETLİ GÜNLER DİLERİZ.

Özkan DİNÇ

İneklerde Kızgınlık Tespitinin Önemi

Bu makale ineklerde kızgınlık tespitinin önemini özetleyecektir. Kızgınlık belirtilerinin yanı sıra kızgınlığı tespit etme yöntemleri de ele alınacaktır. Görsel kızgınlık tespiti ve sürüdeki kızgınlığın tespit edilebilmesi için farklı bir yol olarak Pedometriye odaklanacaktır.

Süt ürünlerindeki kızgınlığın tespit edilmesi ve kızgınlıkları izlemek ve de kaydetmek için bilinçli bir harekettir ve suni tohumlama (AI) üreme yöntemi ise, ineğin üremesi bu zamanda gerçekleşir. Kızgınlık, dişinin cinselliğe açık olduğu dönem olarak tanımlanır. Kızgınlık döngüsünün dört aşamasından sadece birisidir. Foliküler fazı proöstrus ve östrus, Luteal fazda metestrus ve diestrus oluşturur.

Kızgınlık kaçırmamak için neler yapılabilir

1- Sıkı takip

2- Kamera

3-Hayvan takip cihazı

Foliküler faz, ineğin döngüsündeki iki fazdan daha kısa olanıdır ve proöstrus ile başlar ve Luteolizden kaynaklanan progesteron düşüşü ile başlar. Proöstrus yaklaşık 2-5 gün sürer ve progesteron baskınlığından östrojen baskınlığına geçiştir. FSH ve LH, üreme sistemi östrus ve çiftleşmenin başlangıcına hazırlanırken, proöstrus sırasında bu geçişten sorumlu hormonlardır. Kızgınlığın önemi, bunun dişinin doğurgan olduğu ve çiftleşirken gebe kalabileceği kızgınlık döngüsündeki zaman periyodu olmasıdır. Sığırlarda kızgınlık döngüsü 17-24 gün arasında değişir ve kızgınlık döngünün sıfır günü olarak kabul edilir. Bunun nedeni, döngünün dışa dönük işaretlerinin belirgin olduğu gündür. Düveler yaklaşık 12-14 saat kızgınlık halindedir ve olgun inekler yaklaşık olarak 7 saattir,

Kızgınlık döngüsünü basitleştirmek için, inek sıfırıncı günde kızgınlık içindedir, 4. günde rahmi hamilelik için fallop tüpünden aşağı doğru hareket eden bir embriyo almaya hazırlanır. Konsepsiyon gerçekleşmezse, uterus ve yumurtalıklar, döngünün 17. günü ile karakterize edilen, progesteronun azaldığı ve östrojen seviyelerinin tekrar yükseldiği başka bir kızgınlık için hazırlanır.

Kızgınlık geç kalırsa neler meydana gelir

Bir ineğin kızgınlığının belirlenmesi ve başarılı bir şekilde emprenye edilmesi, süt çiftliğinde en önemli faktördür. Üreme ve gebelik verimini ölçerken buzağılama aralığı, sürü performansını değerlendirmek için en iyi ölçümdür. CI, aylarla ölçülen buzağılamalar arasındaki süredir. Hedef GA 12 aydır ancak gerçek ortalama 13,5 aydır döngünün arttırılması, genel süt üretiminde bir azalma ve o ineğin ömrü boyunca bir buzağının azalması anlamına gelir. 12 aylık bir döngü, ineğin laktasyonunun 100.gününe kadar hamileliğini onaylandığı anlamına gelir. Bu noktanın ötesinde günlük inek başına kar kaybı 80 ile 1000 TL arasında değişebilir. Düzenli bir döngü, yüksek süt verimi ve maksimum yaşam boyu üretim için önemli bir uyarıcıdır, çünkü günler açıkken günlük süt üretimi azalır. Bu nokta, kızgınlığı uygun şekilde tespit etmenin ve ineği uygun zamanda yetiştirmenin önemini vurgulamaktadır, araştırmalar, kaçırılan kızgınlıkların ek bir 40 günlük açıktan sorumlu olduğunu göstermektedir. Kuzey Amerika’da kötü üremeyle ilgili kayıplar yıllık 900 milyon dolara eşittir.

Kızgınlık, maksimum doğurganlığa ulaşmak için 12 saatlik bir pencere ile yaklaşık 24 saat sürer. Ortalama olarak kızgınlık dönemindeki inek binek başına yaklaşık 3 saniye süreyle 9 kez monte edilir, bu görsel algılamanın kızgınlık periyodu başına 27 saniye olduğu anlamına gelir! Bu, östrusta büyük bir hayvan yüzdesini başarılı bir şekilde yakalamak için gerekli olan uygun kızgınlık tespitinin önemini vurgular.

Üreme işlemini düzgün bir şekilde yönetmenin tek yolu, bireysel sürünün sonuçlarını ölçmektir. Kızgınlık tespitinin etkinliğini ölçmenin yolları şunları içerir: İlk üremede sütteki günler, erken kızgınlık tespitinin bir ölçüsüdür.

Kızgınlık yüzdesi ne olmalıdır

Tespit edilen kızgınlık yüzdesi, geçmiş günlerin açık verilerine dayanan bir hesaplamadır ve önceki sürü istatistiklerinden karşılaştırmalı bilgiler verir. Genellikle iyi kızgınlık tespiti ile bu sayı %70’den fazla olmalıdır.

Gebelik oranı yaygın bir ölçüdür ve tohumlanan ve gebe olduğu teyit edilen ineklerin oranıdır.

Gebelik oranı, verimliliğin daha doğru bir ölçüsüdür, çünkü gebe kalma oranı ve kızgınlık tespitinin ürünüdür, yani yetiştirilmeye uygun tüm gebe ineklerin oranıdır. Sonuç olarak, kızgınlık tespit oranları düşük olduğunda, gebelik oranı da düşük olacaktır, bu nedenle bu hesaplama, üreme yönetiminin daha iyi bir genel resmini verir.

Kızgınlığı simgeleyen en güvenilir davranış, ineğin diğer hayvanlar tarafından binilmek üzere ayağa kalkmasıdır. İnek ilk binişten sonra 5 ila 16 saat arasında yetiştirildiğinde gebe kalma oranları en yüksektir. Kızgınlığı karakterize eden diğer belirtiler arasında artan aktivite ve huzursuzluk, böğürme, vulvanın hafif şişmesi, berrak mukus akıntısı ve süt üretiminde azalma sayılabilir.

]]> https://mlgram.com/ineklerde-kizginlik-tespitinin-onemi/feed/ 0 https://mlgram.com/koyun-rasyonu/ https://mlgram.com/koyun-rasyonu/#respond Sat, 28 May 2022 12:27:46 +0000 https://mlgram.com/?p=15504 Koyun rasyonu koyun yetiştiriciliğinde önemli bir yere sahiptir. Ülkemizde koyun yetiştiriciliği çok eskilere dayanmaktadır. Her bölgenin kendine özgü ırkları mevcuttur. Mera odaklı bir besleme modeli olduğun için maliyetleri düşüktür.

Bir koyunun üreme durumu değiştikçe yem gereksinimleri de değişir, her dönem için birkaç farklı beslenme periyodu vardır. Aşağıdaki rasyonlar, koyunların ihtiyaç duyduğu tüm gerekli besinleri sağlarken yem maliyetlerini minimumda tutmak için tasarlanmıştır. Bunların belirli standartlar içerdiğini ve kendi besleme modelinize göre ayarlanması gerekebileceğini unutmayın.

Bu modelleri hazırlarken, bilmeniz gereken birkaç varsayım yapılmıştır. Sürünüz , koyunlar için özel formüle edilmiş az miktarda mineral tuza her zaman erişebilmelidir, yada doğal kaya tuzu daha yararlı olacaktır. Her zaman bol miktarda temiz ve tatlı suya erişimleri kolay olmalıdır. Beslemeleri her zaman kademeli olarak değiştirilmedir. Geçiş dönemlerinde ani değişiklerden kaçınılmalıdır.
Mera, iyileştirilmiş otlar ve bazı baklagiller içeren iyi yönetilen bir otlatma sistemini ifade eder ve kayun sürüleri için vazgeçilmez bir avantajdır. Dönüşümlü otlatmanın uygulanabilmesi için birkaç küçük mera olmalıdır. İyi bir mera sistemi ile koyunlar her gün istedikleri taze otları yiyebilmelidir. İyi bir merada gerektiğinde kireç uygulanmalı ve her yıl imkan varsa gübrelenmelidir.

Her rasyondaki saman miktarı, mutlaka yemliğe koyduğunuz miktar değil, koyunun yemesi gereken miktardır. Boşa giden yemleri hesaba katmalı ve buna göre ayarlama yapmalısınız.

Yonca samanı, ham protein içeriği %15-17 olan ortalama yoncayı ifade ederken, yonca samanının %14-15 ham protein içerdiği varsayılmıştır. Karışık yembitkisi, %13 ham protein içeren 50:50 ot:baklagil karışımı ve ot samanı %10 ham protein olduğunu varsayılır. Bilinmeyen ot türlerinin ve yabancı otlar koyunlara yedirilmemelidir.

Mısır, kabaca kırılmış mısırı ifade eder. Fabrika yemi ticari yem, bir yem değirmeninde hazırlanan tam yemleri ifade eder.
Rasyonlar 60 kg ve 70 kg aralığı olgun koyunlar için gösterilmiştir. Koyunlarınız daha küçük veya daha büyükse, uygun ayarlamaları yapmanız gerekecektir. Geçmişte yapılan araştırmalar, ticari üretim için ideal koyun boyutunun yaklaşık 62 kg olduğunu göstermiştir. Bundan çok daha büyük koyunlar, daha fazla kilo kuzu kesmez ve beslenmesi daha pahalıdır.

Damızlık hayvan satmaya ve gösteri devresinde rekabet etmeye çalışan safkan üreticilerin, büyüklük ve ağırlık açısından cins standartlarını karşılayan bir koyunu sürdürmeleri gerekecektir. Birçok cins için bu, 175 poundun oldukça üzerindedir.

Emzirmeyen ve Gebeliğin İlk 15 Haftası

Bu iki dönem boyunca, bir koyunun beslenme ihtiyaçları çok fazla değişmez ve yem gereksinimleri oldukça düşüktür. Bu nedenle aşağıdaki yem rasyonlarından herhangi biri ile ihtiyaçları karşılanabilir. Fabrika yemlerinin daha pahalı oldukları ve bu dönemlerde gerekli olmadığı için tavsiye edilmez.
Mera orta ise
3 kg yonca veya yonca samanı
Yada
3 kg ot samanı veya karışık saman

Yeterli ise mera
1.7 kg karışık yonca otu veya saman otu

Flushing
Hızlandırılmış besleme gibi, üreme mevsiminden önce çiftleşecek koyunlarınız için biraz fazladan yem sağlamak anlamına gelir. Araştırmalar, üreme mevsimi boyunca artan bir beslenme düzlemindeki koyunların ikiz doğurma olasılığının daha yüksek olduğunu göstermiştir. Üreme mevsiminden iki hafta önce, koyunlara her gün 1/4,250 gram ila 1/2 500 gram mısır veya başka yem vermeye başlayın. Yemyeşil mera da kullanılabilir, ancak yüksek oranda çiçek içeren bitki ve yonca içeren meralardan kaçının – üremeyi olumsuz etkiler. Üreme mevsiminde 2 ila 3 hafta yıkamaya devam edin ve ardından devam etmeyin. Şişman koyunları yıkamayın, çünkü yalnızca üreme sorunlarını artırırsınız.

Gebeliğin Son 6 Haftası ve Tek Kuzu Emzirmenin Son 8 Haftası

Bir koyunun gebeliğin son 6 haftası ve tek bir kuzuyu emzirmenin son 8 haftası boyunca beslenme gereksinimleri yaklaşık olarak aynıdır ve rasyon formülasyonu için bir besleme periyodu aynı olarak kabul edilir. Koyunların enerji ve protein ihtiyaçları bu dönemde daha fazladır ve rasyon buna göre ayarlanmalıdır. Ülkemizde bazı rasyonların tamamen saman olduğunu fark edeceksiniz. Gebeliğin son dönemindeki birçok koyunun, sindirim sistemi kuzular tarafından rahimde sıkıştırıldığı için bu kadar fazla yem tüketemez. Bu nedenle, bu dönemde saman ve tahılı bir arada kullanmanız gerektiğini bilmelisiniz.

Bu dönemdeki besleme, Mera yeterli ise;
Rasyon 1; 2kg yonca samanı veya karışık saman
2; 1.4 kg yonca samanı veya karışık saman + 500 gram mısır ya da arpa
3; 1kg yonca samanı veya karışık saman ve 1 kg Mısır ya da arpa
4; 1.75 kg yem bitkisi samanı ve. 2kg %14 protein koyun yemi
5; 3 kilo ot samanı ve 500 gram %14 protein koyun yemi
6; 1 kg ot samanı ve 1kg %14 protein koyun yemi

Yüksek cüsseli koyun ise ve  Mera yeterli ise;

Rasyon 1; 2.25 kg yonca samanı veya karışık saman
2; 1.5 kg yonca samanı veya karışık saman ve 500 gram mısır ya da arpa
3; 1kg yonca samanı veya karışık saman ve 1kg mısır ya da arpa
4; 2kg yem bitk. otu ve. 2.5 kg %14 protein koyun yemi
5; 1.5 kg ot samanı ve 750 gram. %14 protein koyun yemi
6; 1kg ot samanı ve 1 kg. %14 protein koyun yemi
İlk besleme döneminde olduğu gibi, koyunların ihtiyaçları daha ucuz karma saman ile karşılanabilir ve bu dönem için en ekonomik yem budur. Bununla birlikte, birçok koyun, hamileliğin bu aşamasında çok miktarda saman yiyemez, çünkü kuzular karın boşluğunun çoğunu kaplar. Bu nedenle, çoğu hayvan sahibi saman miktarını azaltır ve tahılı arttırır. Bu ayrıca Gebelik Toksemisini önlemeye yardımcı olur. Azaltılmış saman ve biraz tahıl içeren çeşitli rasyonlar listelenmiştir. İyi mera, eğer varsa ve hamilelik sırasında sınırlı bağırsak kapasitesi ile yeterince tüketebiliyorsa, bu dönemlerde koyunun ihtiyaçlarını karşılamaya devam edecektir. Kuzular sekiz haftalık olduklarında, koyunların süt üretimi düşer ve beslenme ihtiyaçları genellikle iyi bir mera ile karşılanabilir.

İlk 8 Hafta ve Son 8 Hafta

Bu iki dönemde bir koyunun günlük ihtiyacı çok yüksektir ve günde önemli miktarda yem gerektirir. Aşağıdaki rasyonlardan da anlaşılacağı üzere bu dönemler iyi baklagil otu kullanmanın tam zamanıdır. Koyun kuzuladıktan sonra, rasyonun dengelenmesi için ot otuna yüksek proteinli koyun süt yemleri eklenmelidir.

Mera yeterli ise 120 kg canlı ağırlığa göre
Rasyon 1; 2 kg yonca veya yonca samanı ve 1 kg mısır ya da arpa
2; 2.25 kg yonca veya yonca samanı ve 0.75 kg mısır ya da arpa
3; 2 kg karışık saman ve 900 gram. %16 koyun yemi
4; 1 kg ot samanı ve 1.7 kg. %16 koyun yemi

Mera yeterli ise 120 kg dan daha fazla canlı ağırlığa göre

Rasyon 1; 2kg yonca samanı ve 1 kg Mısır ya da arpa
2; 2.5 kilo yonca samanı ve 700 gram. Mısır ya da arpa
3; 2.25 kilo yonca samanı ve 1 kilo Mısır ya da arpa
4; 2 kilo karışık saman ve 1.35 kilo. %16 protein koyun yemi
5; 1 kilo.ot samanı ve 2 kilo. %16 protein koyun yemi

Kuzulamadan sonraki ilk birkaç gün tam miktarı beslemeyin. Koyunlara saman ve bol temiz su verin. Kuzulamadan sonraki ilk hafta boyunca yemi kademeli olarak istenen seviyeye yükseltin.

İkizlerin İlk 8 Haftası

Bir koyunun hayatında, besin gereksinimlerinin ikizleri emzirdiği zamandan daha yüksek olduğu başka bir zaman yoktur. Bu dönem çok miktarda yüksek kaliteli yem gerektirir. Daha önceki örneklerde olduğu gibi, kuzuların sıcak havalarda doğduğu bir kuzulama sistemindeyseniz, mera dahildir. Saf ot meraları protein açısından biraz kısa olacaktır, ancak kritik derecede kısa olmayacaktır. Az miktarda yonca içeren bir otlak, tüm enerji ve protein ihtiyacını karşılayacaktır.
Mera yeterli, ve canlı ağırlık 120 kg ise

Rasyon 1; 2.25 kilo yonca veya yonca samanı ve 1 kilo mısır ya da arpa
2; 3 kilo karışık saman ve 1.75 kilo %18 koyun süt yemi
3; 1.35 kilo ot saman ve 2 kilo %18 koyun süt yemi

Mera yeterli, ve canlı ağırlık 130 kg dan fazla ise

Rasyon 1; 5 kilo yonca samanı ve 1 kilo Mısır ya da arpa
2; 6 kilo yonca samanı ve 500 gram mısır ya da arpa
3; 5 kilo yonca samanı ve 1 kilo %16 koyun süt yemi
4; 5 kilo karışık saman ve 1 kilo %16 koyun süt yemi
5; 3 kilo ot samanı ve 2 kilo %18 koyun süt yemi

Kesim için besiye alınan koyun ve kuzuların kendi özel gereksinimleri vardır. Birkaç örnek rasyon aşağıda listelenmiştir.
Besilik koyun

Mera yeterli ise

1.8 kilo yonca samanı veya karışık saman
1.3 kilo ot samanı ve 500 gram %18 fabrika yemi

Kuzular için ise

Mera + 500 gram mısır ya da arpa
1 kilo yonca samanı ve 1kilo mısır ya da arpa
1 kilo yonca samanı ve 1.5 kilo mısır ya da arpa
2.5 kilo yonca, karışık veya ot samanı ve 1.75 kilo %14 proteinli fabrika yemi mısır ya da arpa

Olgun koçlar, üreme mevsimi dışında tüm yıl boyunca mera veya saman üzerinde yaşayabilirler. Yetiştirdiği koyun sayısına ve büyüklüğüne bağlı olarak, bir koçun üreme mevsimi boyunca formda kalması için biraz mısır veya %14 oranında yem ihtiyacı olabilir.